Ana Sayfa / KİM / Falih Rıfkı Atay Kimdir?
Falih Rıfkı Atay Kimdir? 1

Falih Rıfkı Atay Kimdir?

Fıkra, gezi, anı, söyleşi türündeki yazılarıyla ün yapan Türk gazetecisi ve yazarı Falih Rıfkı Atay kimdir?

Falih Rıfkı Atay, sağlam, atak, çekici, anlatımı ve duru Türkçesiyle Cumhuriyet basınının Encümeninde usta kalemlerinden biriydi. Günlük siyasi olayları ele alan başyazı ve fıkraları yanında Ulus ve Dünya gazetelerinde Pazar günleri yayımladığı haftalık yazılarında çok usta bir deneme ve söyleşi yazarı niteliği gösteriyordu. Gezi ve anı türlerinde Cumhuriyet döneminin çok ilginç ürünlerini verdi.

Falih Rıfkı Atay 1894’te İstanbul’da doğmuştur. Öğrenimini İstanbul Edebiyat Fakültesi’nde yaptı. 1908 devriminden sonra Tanin gazetesinde gazeteciliğe başladı. Bir yandan gazetelere, dergilere yazılar yazıyor, bir yandan da Babıâli Mektubi Kalemi’ne devam ediyordu (1913). Bir süre sonra, oradan Dahiliye Husisi Kalemi’ne kâtip olarak geçti.

Falih Rıfkı Atay Birinci Dünya Savaşı’na yedek subay olarak katıldı. Bir süre sonra 4. ordu komutanı Cemal Paşa’nın emir subayı olarak, Kudüs’te ve Suriye’de bulundu. Bu arada, resmi görevle birtakım Avrupa yolculuklarına da katıldı. Savaş sona erince, Bahriye Hususi Kalem Müdür muavinliğine atandı. O sıralarda iki arkadaşıyla birlikte Akşam gazetesini kurdu (1918). Devrim aleyhhinde bulunanlarla çetin bir savaşa girişen Atay, 1922 yılında Bolu’dan milletvekili seçildi. 1950’ye kadar milletvekili kaldı. Bu arada Hakimiyet-i Milliyet, Milliyet, Ulus gazetelerinin de başyazarlığını yaptı. 1950’de siyasi hayattan çekilerek kendini büsbütün gazeteciliğe adadı. Kısa bir süre Cumhuriyet gazetesine haftalık sohbetler yazdıktan sonra, bir arkadaşıyla birlikte Dünya gazetesini kurdu.

Falih Rıfkı Atay’ın başlıca yapıtları

Ateş ve Güneş (savaş anıları, 1918); Faşist Roma, Kemalist Tiran, Kaybolmuş Makedonya (gezi yazıları, 1930); Deniz Aşırı (gezi yazıları, 1931); Yeni Rusya (gezi yazıları, 1931); Zeytin- dağı (anılar, 1932; eklerle 5. baskı, 1964); Moskova- Roma (gezi yazılan, 1932); Roman (röportaj-roman, 1932); Eski Saat (fıkralar, 1933); Bizim Akdeniz (gezi yazıları, 1934); Taymis Kıyıları (gezi yazıları, 1934); Tuna Kıyıları (gezi yazıları, 1938); Hind (gezi yazıları, 1944); Yolcu Defteri (gezi yazıları, 1946); Çile (fıkralar, 1955); Atatürk’ün Bana Anlattıkları (anılar, 1955); Mustafa Kemal’in Mütareke Defteri (anılar, 1955); Babanız Atatürk (monografi, 1955); Çankaya (anılar, 2 cilt, 1961); Batış Yılları (anı, fıkra, söyleşi, 1963); İnanç (makaleler, 1965); Atatürk’ün Hatıraları 1914-1919 (1965); Kurtuluş (konuşmalar, 1966); Pazar Konuşmaları (1966); Atatürkçülük nedir? (1966); Atatürk Ne İdi? (1968).

Falih Rıfkı Atay Sözleri

# Hukuk ile medeniyet ve kültürleri arasında, ahenk kuramayan cemiyetler bedbahttırlar

# Bir tek yürürlükte medeniyet vardır: Akıl hürriyeti üzerinde gelişen ve insan aklını her türlü baskıdan kurtaran Batı medeniyeti!

# Kılık değiştirmekle insan batılı olmaz.

# Anayasaya ve medeni kanuna göre kadın ve erkek eşittir. Bir kadın nasıl iki koca alamazsa bir erkek de iki kadın alamaz.

# İdealsiz bir millet cansız düşer. Geriye doğru ideal de olmaz. /

# Atatürk devrimlerinin iki temel taşı, layisizm ve eğitim birliğidir. Millet bütün dünya işlerinde ne şeriat ne de herhangi bir ideolojinin baskısı altında olmayarak, yalnız günün şartları içinde kendisi için en yararlıyı düşünerek karar verir:

# Yalnız bozuk dil değil, bir de bozuk ağız meselemiz var. Argo ve küfür bizim çocukluk ve gençliğimizde, aşağı katın ve arka sokağın bir ayıbı idi. Şimdi bir çeşit züppe süsü olmuştur. Bu çeşit züppe; giyinişinde, yürüyüş ve oturuşunda, traş ve konuşmasında tabiiden uzaklaşmağı, nedense marifet sanıyor. Kalabalıklarda, çok defa, kulağınızı tıkamaktan kendinizi güç tutarsınız.

# Mustafa Kemal büyük harbe girmek karşıtı idi çünkü O kafa ve sanat adamı idi. Mustafa Kemal Kurtuluş Harbini bırakmak fikrinde asla bulunmadı çünkü O vatan adamı idi. İşte size bütün kitabın özü, ilim ve vatan adamı olunuz

Bir cevap yazın